De theorie van waardemanagement in vijf concepten

De Value Management Theory (VMT) beschouwt waarde als een systemisch construct dat voorafgaat aan de markt. Waarde stroomt, transformeert en degradeert binnen organisaties, lang voordat zij zichtbaar wordt in financiële resultaten. Deze gids introduceert de kernconcepten zoals ze worden gebruikt in het ÆVRI-paper over medewerkergericht concurrentievoordeel.

1. Waarde

Het potentieel van een systeem om zijn vermogen om doelstellingen te bereiken te verbeteren door veranderingen in toestand. Waarde bestaat vóór marktuitwisseling en wordt gevormd door interne beslissingen over structuur, coördinatie en middelen.

2. Antiwaarde

Waarde die verloren gaat of wordt vernietigd. In medewerkersystemen omvat dit burn-out, verminderde betrokkenheid, veroudering van vaardigheden, wantrouwen en coördinatiewrijving. Antiwaarde stapelt zich in de loop van de tijd op en blijft in traditionele metingen vaak onzichtbaar.

3. Waardestromen

Processen waarmee waarde wordt gecreëerd en getransformeerd, bijvoorbeeld onboarding, ontwikkeling, samenwerking, interactie met leidinggevenden en loopbaanontwikkeling. Afhankelijk van het ontwerp van het systeem kan een stroom waarde versterken of antiwaarde genereren.

4. Waardesystemen

Organisaties herbergen meerdere naast elkaar bestaande waardesystemen, zoals waardesystemen van medewerkers, van de organisatie en van klanten, elk met eigen prioriteiten en evaluatiecriteria. Waardesystemen van medewerkers zijn zelf heterogeen: rollen, loopbaanfasen en persoonlijke omstandigheden brengen verschillende waardelogica's voort.

5. Waardeconverters

VMT noemt waardeconverters onder zijn fundamentele constructen. In de Æilus-formalisering van VMT maken een waardevaluta, waardeconverters en aggregatieregels samen het mogelijk heterogene initiatieven op een gedeelde schaal te vergelijken. Het Value System Schema (VSS) ondersteunt het visueel modelleren van waardesystemen en hun interacties.

Waarom het ertoe doet

Het paper stelt dat organisaties er moeite mee hebben medewerkergerichte initiatieven om te zetten in duurzaam voordeel vanwege een theoretische leemte: ze missen een formele taal om medewerkergerelateerde waarde op systeemniveau te vergelijken en te sturen. Concurrentievoordeel ontstaat wanneer het waardesysteem van de medewerkers coherent is met de waardesystemen van de organisatie en van de klanten.

Open onderzoeksvragen

• Hoe kunnen waarde en antiwaarde in medewerkersystemen kwantitatief worden gemeten?
• Gelden dezelfde patronen in alle sectoren?
• Wat kan dynamische simulatie van waardesystemen van medewerkers onthullen?

Dit zijn goede uitgangspunten voor een scriptie of een paper. ÆVRI verwelkomt studentenonderzoek.